Τάσεις και πολιτικές για την ενεργειακή αποδοτικότητα της Κύπρου

johnsun_solar_themal_image_2Η Κύπρος απολάμβανε συνεχή οικονομική ανάπτυξη ως τα μέσα της δεακετίας του 1980 ενώ ο ρυθμός ανάπτυξης έφτασε το 5% ανά έτος τα χρόνια που ακολούθησαν. Κύριες πηγές εσόδων για το νησιωτικό κράτος ήταν ο τουρισμός και οι τραπεζικές υπηρεσίες.

Δυστυχώς, η πρόσφατη κρίση κατέστησε αναγκαία την αλλαγή και αναδιάρθρωση του εγχώριου τραπεζικού συστήματος για να γίνει το δημόσιο χρέος βιώσιμο. Επιβλήθηκε αυστηρό δημοσιονομικό πρόγραμμα που οδήγησε σε συρρίκνωση του Α.Ε.Π., το οποίο δεν αναμένεται να ανακάμψει μέχρι το έτος 2021. Κατά βάση η κυπριακή οικονομία εξακολουθεί να στηρίζεται στην παροχή υπηρεσιών κατά 80% ενώ η βιομηχανία και η αγροτική παραγωγή παρουσιάζουν σταθερή μείωση κατά τις περασμένες δύο δεκαετίες.

Η ενεργειακή κατανάλωση ιστορικά αυξάνεται σε αναλογία με το εθνικό εισόδημα. Παρά την κρίση, οι ενεργειακές απαιτήσεις έμειναν στα ίδια επίπεδα. Επικρατεί μια σαφής τάση ηλεκτρικοποίησης της οικονομίας, που θα ήταν ακόμα πιο έκδηλη αν οι μεταφορές (που βασίζονται εξ’ ολοκλήρου στο πετρέλαιο) δεν αποτελούσαν το 50% των ενεργειακών αναγκών. Το μερίδιο των ανανεώσιμων πηγών ενέργειας έχει αυξηθεί σημαντικά από το 2,9% το 2000 στο 5,5% το 2013.

Κατά την περίοδο 2000-2013, ο δείκτης ενεργειακής απόδοσης του συνόλου της οικονομίας βελτιώθηκε κατά 10%. Μεγάλο μέρος της βελτίωσης αυτής αποδίδεται στον νέο οικοδομικό κανονισμό που απαιτεί καλύτερες ενεργειακές προδιαγραφές στις καινούριες οικοδομές ενώ η κυβέρνηση συχνά προσφέρει επιδοτήσεις για την ανακαίνιση κτιρίων, εκσυγχρονίζοντας έτσι το ενεργειακό τους αποτύπωμα. Ο τομέας των μεταφορών, που είναι ο μεγαλύτερος καταναλωτής ενέργειας όμως, έχει παραμείνει ενεργειακά αναλλοίωτος.

Τα παραπάνω καταδεικνύουν πως υπάρχουν μεγάλα περιθώρια για περαιτέρω εξοικονόμηση ενέργειας στα κτίρια και στις μεταφορές. Το κράτος δίνει έμφαση στην παροχή κινήτρων για οικοδομικές ανακαινίσεις ενώ παράλληλα σκοπεύει να αναπτύξει ένα φιλικότερο προς το περιβάλλον σύστημα δημόσιων μετακινήσεων. Επιπλέον, θα εισαγάγει το υγραέριο ως καύσιμο για τα αυτοκίνητα από το 2017, προσφέροντας χαμηλότερη φορολόγηση για επτά χρόνια.

Τέλος, η Κύπρος σκοπεύει να εκμεταλλευτεί τους υδρογονάνθρακες που βρίσκονται στην ζώνη αποκλειστικής εκμετάλλευσής της. Μέχρι τώρα τα αποτελέσματα των ερευνών έχουν δείξει σημαντικά κοιτάσματα φυσικού αερίου στο οικόπεδο 12 και η εξόρυξή τους προβλέπεται να ξεκινήσει το 2020.